De complexiteit van informatie heeft een grote invloed op de keuzes die mensen maken. Er zijn namelijk limieten aan ons denkvermogen. Wetenschapper Herbert Simon benoemde dat als bounded rationality of een beperkte cognitieve capaciteit. De veelheid aan informatie maakt het maken van de juiste keuzes vaak moeilijker. Door complexe informatie te vereenvoudigen en de context begrijpelijk te maken, kan je het keuzeproces positief beïnvloeden.

Met vereenvoudiging bedoelen we het verhelderen en het presenteren van informatie op een toegankelijke manier. Bovendien moet het passen bij de informatieverwerkingsmogelijkheden van de mens. De nudge vereenvoudiging helpt ons dus om betere keuzes te maken.

Vragen omtrent nudging? 
Aarzel dan niet om ons via onderstaande knop te contacteren! 

Wil je nog meer informatie omtrent psychologische technieken? 
Klik dan op de onderstaande knop voor een gratis e-book boordevol interessante inzichten!

Effectieve nudging door de fiscus

Een succesvolle toepassing van een nudge gebaseerd op vereenvoudiging is de vooraf ingevulde belastingbrief. Tegenwoordig krijgen bijna 6 op de 10 belastingplichtigen een ‘voorstel van vereenvoudigde aangifte’. Ze ontvangen een belastingbrief die al is ingevuld en hoeven alleen te controleren of het voorstel correct is. Indien het voorstel van vereenvoudigde aangifte klopt, dan hoeven ze niets meer te doen. Op deze manier creëert de overheid een win-win situatie: burgers moeten minder tijd investeren in hun aangifte én de belastingdienst ontvangt minder foutieve aangiften. Of zoals voormalig minister van Financiën Alexander De Croo zei: “Belastingen betalen is nooit plezant, maar we kunnen het wel zo gemakkelijk mogelijk maken.”

Voorbeeld van de nudge vereenvoudgiging: QR-code

In 2020 werden 12% van de verkeersboetes betaald aan de hand van een QR-code. Een goede technische oplossing om het betalen makkelijker te maken. Volgens de Federale Overheidsdienst Justitie zorgde dat er ook voor dat de boetes vaker vrijwillig werden betaald en er dus minder aanmaningen nodig waren. Opnieuw een mooi voorbeeld van hoe iets makkelijker maken ook veel kan opbrengen.

Sustein en vereenvoudiging

Veel programma’s, zowel in de publieke als in de private sector mislukken. Volgens gedragseconoom Sunstein[1] is dit te wijten aan het feit dat ze te complex zijn. Hij geeft aan dat programma’s makkelijk te doorlopen moeten zijn en zelfs intuïtief mogen aanvoelen. De vereenvoudiging van formulieren en regelgevingen zou bovendien een hogere prioriteit moeten krijgen. Sunstein vindt dat men de effecten van vereenvoudiging vaak onderschat. Buitensporige complexiteit reduceert in veel landen de voordelen van belangrijke programma’s in onderwijs, gezondheid, armoede, tewerkstelling en financiën. Bovendien kan complexiteit verwarring veroorzaken bij verschillende partijen en leiden tot overmatige kosten of wetsovertredingen.

Het EAST-model in nudging

We kunnen de nudge die steunt op het principe van vereenvoudiging dus beschouwen als een vrij fundamentele nudge. Het is dan ook een van de pijlers van het EAST-model. Dit model is een van de meest gebruikte modellen in nudging. De e staat in dit model voor easy: maak het zo eenvoudig mogelijk. In de nudgingtrajecten die we begeleiden hebben we altijd een brainstormsessie over ‘het makkelijker makken’. Vaak vinden we in deze brainstormsessie het meest laaghangend fruit.

Naast nudgingtrajecten, organiseren we ook workshops rond nudging waarin processing fluency aan bod komt.

Politieke communicatie en vereenvoudiging

Zeker in politieke communicatie is er nog veel werk aan de winkel. Om een of andere reden hebben politici de neiging om hun competentie en intelligentie extra te accentueren. Daardoor vergeten ze de kracht van eenvoudig communiceren. Voor alle duidelijkheid: eenvoudig communiceren wil niet zeggen dat je dom moet communiceren. Het moeilijkste dat er is, is iets complex eenvoudig uit te leggen. Veel mensen denken vaak dat ze door eenvoudig te communiceren als dom overkomen, maar eigenlijk is het net omgekeerd. Vele studies tonen ook aan dat veel mensen (en vooral jongeren) politiek gewoon niet meer volgen omdat ze het toch niet begrijpen.

Net als in politieke communicatie wordt de fout van het te moeilijk maken ook vaak toegepast in wervingscampagnes. Zo klagen arbeidsmarktexperts de vele moeilijke termen in vacatures aan[2]. Want iemand enig idee wat een ‘cando approach’ is? Net als bij politici heeft dat meestal te maken met de ‘curse of knowledge’. Het betekent dat bepaalde vaktaal zo ingeburgerd is op een bepaald niveau, dat je je moeilijk kan voorstellen dat iemand ze niet kent. Een makkelijke tip daarvoor is je tekst altijd eens te laten nalezen door iemand die niet in je sector actief is. Want ook daar is de regel: het makkelijk maken, zal meer opbrengen.

Technische tools om gebruik te maken van de vereenvoudigingsnudge

Het makkelijker maken, draait niet altijd om tekstuele aanpassingen. Je kan ook bepaalde processen eenvoudiger maken dankzij technische tools. Zo kan je op de vacaturewebsite van Coca-Cola je aanmelden met je LinkedIn-profiel. Zo zullen ze je advertenties tonen die voor jou relevant zijn, op basis van je LinkedIn-profiel. Dit maakt het stukken makkelijker voor zij die op zoek zijn naar een job.

Metaforen en vereenvoudiging

Het gebruik van metaforen of voorbeelden is ook altijd een goed optie om iets makkelijker te maken. Zo maakte het Jeugd Rode Kruis Vlaanderen de vergelijking met een onderbroek om duidelijk te maken hoe je je mondmasker moet behandelen.

Moraal van het verhaal is dat je zoals altijd moet nadenken in functie van je doelgroep en het dan zo makkelijk mogelijk maakt. Dat kan zowel via technische, tekstuele alsook visuele optimalisaties zijn.

Bronnen

[1] Sunstein, C.R., “Nudging: a very short guide”, Journal of Consumer Policy 2014, 37(4), 583-588.

[2] www.vrt.be/vrtnws/nl/2019/08/09/gezocht-professional-met-can-do-approach-arbeidsmarktexperts.

Vragen omtrent nudging? 
Aarzel dan niet om ons via onderstaande knop te contacteren! 

Wil je nog meer informatie omtrent psychologische technieken? 
Klik dan op de onderstaande knop voor een gratis e-book boordevol interessante inzichten!