De ethische keerzijde van nudging

Nudging is een motivatietechniek waarbij mensen op een positieve manier worden gestimuleerd om zich op een door de overheid gewenste wijze te gedragen. De techniek wordt niet enkel door de overheid gebruikt. Ook in andere zaken waarbij de overheid niet rechtstreeks iets mee te maken heeft, gebruikt men nudging.

Denk maar aan de vlieg in het toilet.
Deze moet mannen onbewust sturen om in een bepaalde richting te plassen. Of Holle Bolle Gijs in de Efteling die ervoor zorgt dat afval in plaats van naast, in de vuilnisbak terechtkomt. Ook in de supermarkt wordt daar al gretig gebruik van gemaakt. Je wist toch ook dat de zaken die mensen sowieso nodig hebben onderaan liggen en de impulsaankopen op ooghoogte geplaatst zijn? Deze kleine zaken zoren ervoor dat mensen overtuigd worden om een bepaalde handeling te stellen. Hierbij kunnen we ons de vraag stellen of dit wel allemaal zo ethisch is.

Het fenomeen wordt nu ook vaak vanuit de overheid en in politiek toegepast. Een goed voorbeeld is een onderzoek van gedragseconome Madeleine Broman Toft en haar collega’s. Zij bekeken hoe je mensen kan aanzetten tot het besparen van energie. Aan 3802 proefpersonen werd gevraagd of ze bereid waren om een intelligente elektriciteitsmeter te installeren in hun woning. Een deel van de proefpersonen moest een invulveld aanklikken, terwijl een andere groep bij toestemming onmiddellijk mocht overgaan naar de volgende vraag; ze moesten dus alleen actief iets ondernemen als ze dit afwezen. Wanneer de toestemming actief met een muisklik moest worden gegeven, zeiden slechts 60 procent van de klanten ‘ja’ tegen een milieuvriendelijk netwerk. De groep bij wie de toestemming al van tevoren geïntegreerd was, haalde 80 procent, hoewel je die met één
muisklik makkelijk had kunnen afwijzen.

Bedreigt nudging de democratie?

Democratie betekent net dat je vrijwillig een keuze mag maken. Maar als nudging ervoor probeert te zorgen dat mensen voor een alternatief zullen kiezen, hoe democratisch is dat dan? Komt die vrijwillige keuze dan in gevaar? We zullen daar ongetwijfeld binnenkort nog meer over horen. Het is alvast iets om over na te denken.

BENIEUWD NAAR MEER INZICHTEN?

Klik dan op onderstaande knop voor een gratis e-book boordevol interessante inzichten!

[button url=”https://exposure.be/gratis-e-book-sociale-media-politieke-communicatie-en-neuromarketing/” text=”Ja, ik wil een gratis e-book” size=”” type=”primary” icon=”” external=”1″]

Wil je graag meer tips?

Schrijf je dan in op onze updates over marketing en overtuigen.

Ontdek nog meer:

Presentatie over psychologie en overtuigen
Blog

Dit gebeurt er elke minuut online in 2019!

Zonder het vaak te beseffen mailen, streamen, bellen en surfen we met z’n allen op het internet. We zijn voortdurend online bezig en nieuwe cijfers

Wil je jouw communicatie en marketing opkrikken?

Contacteer ons dan!

Politieke communicatie